Smile Siam มาร่วมกันคืน "สยามเมืองยิ้ม" กลับสู่บ้านเรากันนะครับ ...
หมวดหมู่ทั่วไป => สาระน่ารู้ => Topic started by: ppsan on 27 August 2026, 09:22:32
-
ชื่อของ “ชาวอินเดียนแดง” มาจากไหน?
เจาะเวลาหาอดีต
·
ชื่อของ “ชาวอินเดียนแดง” มาจากไหน?
ความจริงเบื้องหลังชื่ออย่างเช่น Crazy Horse, Sitting Bull และชื่อที่ฟังดูแปลกในสายตาคนตะวันตก
หากเราเปิดหนังสือประวัติศาสตร์ตะวันตกแล้วพบชื่ออย่าง Crazy Horse, Sitting Bull, Red Cloud หรือ Little Bear หลายคนอาจอดสงสัยไม่ได้ว่า
“ทำไมชื่อของชนพื้นเมืองอเมริกันถึงฟังเหมือนคำบรรยายมากกว่าชื่อคน?”
คำตอบคือ ชื่อของชนพื้นเมืองอเมริกาไม่ได้มีระบบเดียว และไม่มีธรรมเนียม “ตั้งชื่อแบบอินเดียนแดง” ที่ใช้เหมือนกันทุกเผ่า
นี่เป็นเรื่องสำคัญ เพราะชนพื้นเมืองอเมริกามีหลายร้อยชาติพันธุ์ หลายภาษา และแต่ละสังคมก็มีระบบการตั้งชื่อแตกต่างกัน
ดังนั้นชื่ออย่าง “ม้าบ้าคลั่ง” หรือ “ควายตัวผู้กำลังนั่ง” จึงไม่ใช่ตัวแทนของชนพื้นเมืองทั้งหมด แต่เป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมการตั้งชื่อในบางสังคม โดยเฉพาะชนพื้นเมืองในเขตที่ราบใหญ่ของอเมริกาเหนือ
และเมื่อมองลึกลงไป ชื่อเหล่านี้ไม่ได้ “แปลก” อย่างที่เราอาจคิด
เพราะชื่อจำนวนมากกำลังบอกเล่าเรื่องราวของเจ้าของชื่อ
หนึ่งในตัวอย่างที่โด่งดังที่สุดคือ เครซี ฮอร์ส (Crazy Horse) ผู้นำและนักรบโอกลาลา ลาโกตา
ชื่อที่ภาษาอังกฤษถอดออกมาว่า Crazy Horse ไม่ได้หมายถึง “คนบ้า” อย่างตรงตัว และเรื่องราวเกี่ยวกับที่มาของชื่อก็มีหลายสำนวน
ข้อมูลของกรมอุทยานแห่งชาติสหรัฐฯ ระบุว่า วันและสถานที่เกิดของเขายังเป็นข้อถกเถียง โดยน่าจะเกิดราว ค.ศ. 1840 บริเวณแบล็กฮิลส์หรือใกล้เคียงในรัฐเซาท์ดาโคตา
ตอนเด็กเขาเคยมีชื่อว่า “ผมหยิก” และต่อมาได้รับชื่ออีกชื่อหนึ่ง ก่อนที่บิดาของเขาจะมอบชื่อ Crazy Horse ให้ หลังจากเขาแสดงความกล้าหาญในการต่อสู้กับชาวอาราปาโฮ โดยชื่อนี้เป็นของบิดาเอง บิดาเขาจึงใช้ชื่ออื่นแทนต่อมา
เรื่องนี้สะท้อนสิ่งสำคัญอย่างหนึ่ง
ชื่ออาจเปลี่ยนไปตามช่วงชีวิต และชื่อใหม่อาจสะท้อนสิ่งที่บุคคลนั้นได้ทำลงไป
เช่นเดียวกับ ซิตติง บูลล์ (Sitting Bull) ผู้นำฮังก์ปาปา ลาโกตา
กรมอุทยานแห่งชาติสหรัฐฯ ระบุว่า เขาเกิดราว ค.ศ. 1831–1837 บริเวณที่แม่น้ำแกรนด์มาบรรจบกับแม่น้ำมิสซูรี ในพื้นที่ซึ่งปัจจุบันคือรัฐเซาท์ดาโคตา
เมื่ออายุประมาณ 14 ปี เขาได้รับเกียรติจากการทำ “coup” ซึ่งในบริบทของสังคมนักรบที่ราบใหญ่ หมายถึงการแสดงความกล้าหาญด้วยการเข้าใกล้ศัตรูอย่างมาก
หลังจากนั้นเขาจึงใช้ชื่อ ตาตังกา อิโยตาเก (Tatanka Iyotake) ซึ่งเป็นชื่อที่ชาวตะวันตกถ่ายทอดเป็น Sitting Bull
Tatanka Iyotake เป็นภาษาลาโกตา (Lakota) ซึ่งเป็นภาษาของชนเผ่าพื้นเมืองอเมริกันตระกูลซู (Sioux)ชื่อนี้มีความหมายแยกตามคำดังนี้
Tatanka (Thatháŋka): แปลว่า ควายไบซันตัวผู้ (Buffalo / Bison)
Iyotake (Íyotake): แปลว่า นั่งลง (Sitting / Takes a sitting position)
เมื่อรวมกันจึงแปลว่า "ควายไบซันที่นั่งลง" หรือที่คนทั่วโลกคุ้นเคยในพากย์ภาษาอังกฤษว่า "Sitting Bull"ความหมายโดยนัยของชื่อนี้ในวัฒนธรรมของพวกเขา ไม่ได้หมายถึงควายที่เกียจคร้าน แต่สื่อถึง "ความแข็งแกร่ง ทรหด อดทน และไม่ยอมสยบให้ใคร" เหมือนควายไบซันตัวใหญ่ที่นั่งนิ่งอย่างมั่นคงและน่าเกรงขาม
นี่เป็นตัวอย่างที่ดีว่า การแปลชื่อจากภาษาพื้นเมืองเป็นภาษาอังกฤษ แล้วแปลกลับเป็นภาษาไทย อาจทำให้ความหมายดั้งเดิมคลาดเคลื่อนได้
อีกชื่อที่คนทั่วไปรู้จักคือ เรด คลาวด์ (Red Cloud) หรือ “เมฆแดง”
เขาเป็นผู้นำโอกลาลา ลาโกตาคนสำคัญ เกิดใน ค.ศ. 1822 และมีบทบาทสำคัญในการต่อต้านการสร้างเส้นทางโบซแมน ซึ่งนำผู้ตั้งถิ่นฐานและกองทัพสหรัฐฯ ผ่านดินแดนของลาโกตา
การต่อต้านของเขานำไปสู่การเจรจาและสนธิสัญญาฟอร์ตลารามี ค.ศ. 1868 ซึ่งรับรองสิทธิของลาโกตาเหนือดินแดนแบล็กฮิลส์ในเวลานั้น
แต่เรื่องเล่าที่ว่าเขาได้ชื่อ Red Cloud เพราะบิดามองเห็นท้องฟ้าสีแดงในเย็นวันที่เขาเกิดนั้น เป็นเรื่องที่เป็นตำนานหรือคำบอกเล่ามากกว่าจะยืนยันว่าเป็นข้อเท็จจริง
ชื่อของชาวลาโกตาไม่ควรถูกนำไปอธิบายแทนชื่อของชาวโมฮอว์ก นาวาโฮ เชโรกี หรือชาติพันธุ์อื่น ๆ เพราะแต่ละกลุ่มมีภาษา ประเพณี และโครงสร้างสังคมของตนเอง
ในหลายสังคม ชื่ออาจสัมพันธ์กับครอบครัว เหตุการณ์ในชีวิต คุณลักษณะส่วนบุคคล ความสัมพันธ์ทางสังคม หรือโลกแห่งจิตวิญญาณ และบุคคลคนเดียวอาจมีชื่อหรือฉายาหลายชื่อในช่วงชีวิต
นั่นทำให้ชื่อของชนพื้นเมืองอเมริกันบางชื่อมีลักษณะคล้าย “เรื่องราวสั้น ๆ” มากกว่าชื่อสกุลแบบตะวันตก
และสิ่งที่น่าสนใจยิ่งกว่าชื่อก็คือ โลกทัศน์ที่อยู่เบื้องหลังมัน
ชื่อจึงอาจบอกได้ว่า “คนคนนี้เป็นใคร” มากกว่าเพียง “คนคนนี้ชื่ออะไร”
แม้แต่คำว่า “อินเดียนแดง” ที่เราใช้กันมานานก็มีปัญหาในทางประวัติศาสตร์และภาษา
คำนี้เกิดจากความเข้าใจผิดของ คริสโตเฟอร์ โคลัมบัส (Christopher Columbus) ที่เชื่อว่าตนเดินทางมาถึงบริเวณอินเดียหรือหมู่เกาะอินดีส ผู้คนที่เขาพบจึงถูกเรียกว่า Indians ในภาษาอังกฤษ
แต่คนเหล่านั้นไม่ได้เป็นคนอินเดีย
พวกเขาคือผู้คนจากสังคมจำนวนมากซึ่งมีภาษาและวัฒนธรรมแตกต่างกันอย่างมหาศาล
ปัจจุบันคำว่า Native American หรือ American Indian ยังคงปรากฏในบริบทต่าง ๆ ของสหรัฐฯ แต่การเรียกชื่อบุคคลหรือชาติพันธุ์ที่เฉพาะเจาะจง เช่น Lakota, Navajo หรือ Cherokee มักให้ความเคารพและแม่นยำกว่าการเรียกรวมว่า “อินเดียนแดง”
ทุกวันนี้ ชื่อของ Crazy Horse, Sitting Bull และ Red Cloud ยังคงปรากฏอยู่ในพิพิธภัณฑ์ อนุสรณ์สถาน และสถานที่ประวัติศาสตร์ทั่วสหรัฐฯ
กรมอุทยานแห่งชาติสหรัฐฯ ยังทำหน้าที่อนุรักษ์เรื่องราวของบุคคลเหล่านี้และพื้นที่สำคัญของชนพื้นเมือง เช่น แบล็กฮิลส์ ซึ่งสำหรับชาวลาโกตายังคงเป็นดินแดนศักดิ์สิทธิ์และมีความหมายทางวัฒนธรรมอย่างลึกซึ้ง
.
เจาะเวลาหาอดีต
แหล่งอ้างอิง
National Park Service, Little Bighorn Battlefield National Monument, Crazy Horse
National Park Service, Little Bighorn Battlefield National Monument, Sitting Bull
National Park Service, Gateway Arch National Park, Red Cloud
National Park Service, Fort Laramie National Historic Site, 1868 Treaty
National Park Service, Devils Tower National Monument, Native American Cultural History
#ชนพื้นเมืองอเมริกา #NativeAmerican #AmericanIndian #Lakota #CrazyHorse #SittingBull #RedCloud #ประวัติศาสตร์อเมริกา #ประวัติศาสตร์ชนพื้นเมือง #วัฒนธรรมชนพื้นเมือง #ชื่อคน #เรื่องน่ารู้ #ประวัติศาสตร์โลก
.
(https://scontent.fbkk24-1.fna.fbcdn.net/v/t39.99422-6/785152185_1833756304701470_669006587048064058_n.png?stp=dst-jpg_tt6&cstp=mx476x645&ctp=s476x645&_nc_cat=108&ccb=1-7&_nc_sid=127cfc&_nc_eui2=AeHrOOOR6of0PiRvJzZvahrvgfCoMlF6H1SB8KgyUXofVEdyddX9fmPEmcWROlUQJg6lI2mRAc6izzN9ej1663QH&_nc_ohc=Gmicajm-VCsQ7kNvwHLre52&_nc_oc=AdpB0pK7zjas5WaoJLVdkaF4l0faAsYkLYiaUG3xuYHVoIhZFk4JxkSLdqsogEXdz8A&_nc_zt=14&_nc_ht=scontent.fbkk24-1.fna&_nc_gid=oBbeGYOKxJjvzSQ5kBRHJA&_nc_ss=7b2a8&oh=00_AQHJTBMX5FdDRdR75eLgZSSEyIUtBK6XqSsiaVaiQJWE2A&oe=6A956D32)
(https://scontent.fbkk24-1.fna.fbcdn.net/v/t39.99422-6/784620951_1075509641532700_2430364907177867670_n.png?stp=dst-jpg_tt6&cstp=mx960x1323&ctp=s960x1323&_nc_cat=109&ccb=1-7&_nc_sid=127cfc&_nc_eui2=AeFhqMDuCEksQA6l33tGcH49V9lkz3qA-ZhX2WTPeoD5mATCNAljKW96UqD0W8nsEhC7nO8zQKcUvjrbCgisJc25&_nc_ohc=vDL5BKzP4d8Q7kNvwHSsex0&_nc_oc=Adqs26O3btptbtCXLV2hwXPHTvZQsOarUp2gdpMrlgxFQuF27O8jmiUCZ3aMwXIgcgA&_nc_zt=14&_nc_ht=scontent.fbkk24-1.fna&_nc_gid=DTf5OZAoWqk5mXdgcWHVDQ&_nc_ss=7b2a8&oh=00_AQGP3VQY3_gWCv-WIwy8-luHQCdlCCXVs2XPQw1E1GHJVw&oe=6A957544)
(https://scontent.fbkk24-1.fna.fbcdn.net/v/t39.99422-6/784197762_1475430011287698_3583343432417331219_n.png?stp=dst-jpg_tt6&cstp=mx465x659&ctp=s465x659&_nc_cat=101&ccb=1-7&_nc_sid=127cfc&_nc_eui2=AeHqa_EqIYVYVNbvLDGB74uVVAQcuLsx_i1UBBy4uzH-LfwuOhtmrbWB3YUkdhacFczAeYScTyn9Y2LlM1WgPOaC&_nc_ohc=rcOpHWyXkRYQ7kNvwEnKn_H&_nc_oc=Adq4KA1NllyAuVvO-dpATpn54cfc0-bU6g8gn7Aiv8VKQ7mXG4OVo-u6yEjtFHVc05o&_nc_zt=14&_nc_ht=scontent.fbkk24-1.fna&_nc_gid=eGzSpPdfAIQQ4MO8rlsLmw&_nc_ss=7b2a8&oh=00_AQHvS6s_FZRV1IZ7VQV8HTcvRhe6ZoGZUHzeo9aNe6y1vQ&oe=6A9563D9)
.
ที่มา : ชื่อของ “ชาวอินเดียนแดง” มาจากไหน?
https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=pfbid0QY5X41HSLS5prjfpFavPtNHTZRqnryDou9urYaTaJ6xpUMAAi2JVdETRhvFFTGWPl&id=100044739000097
.