Smile Siam มาร่วมกันคืน "สยามเมืองยิ้ม" กลับสู่บ้านเรากันนะครับ ...
ภาพประทับใจ => ผนังเก่าเล่าเรื่อง => Topic started by: ppsan on 11 January 2026, 16:08:39
-
จิตรกรรมฝาผนังเรื่อง "ขุนช้างขุนแผน" วัดป่าเลไลยก์ จ.สุพรรณบุรี
เมื่อกล่าวถึงวัดป่าเลไลยก์ จ. สุพรรณบุรี หลายท่านคงจะนึกถึง“หลวงพ่อโต” และตำนานขุนช้างขุนแผน วันนี้ได้นำเอาข้อมูลมาฝากกันครับ
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/359/original_LPBig.jpg?1352864757)
วัดป่าเลไลยก์ เป็นวัดเก่าแก่คู่บ้านคู่เมืองของ จ. สุพรรณบุรี ตั้งอยู่ที่ริมถนนมาลัยแมน ตำบลรั้วใหญ่ ทางฝั่งตะวันตกของแม่น้ำสุพรรณบุรี ห่างจาก อำเภอเมืองสุพรรณบุรี ประมาณ 2 กม. เดิมชื่อ วัดลานมะขวิด ปัจจุบันเป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดวรวิหาร เป็นวัดเก่าแก่หน้าบันของวิหารวัดป่าเลไลยก์มีเครื่องหมาย พระมหามกุฎอยู่ระหว่างฉัตรคู่ บอกให้ทราบว่าพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้เสด็จธุดงค์มาพบ สมัยยังทรงผนวชอยู่ เมื่อเสด็จขึ้นครองราชย์แล้วจึงทรงมาปฏิสังขรณ์ สันนิษฐานว่าวัดนี้สร้างในสมัยที่ เมืองสุพรรณบุรีรุ่งเรือง ในพงศาวดารเหนือกล่าวว่า พระเจ้ากาแตทรงให้มอญน้อยมาบูรณะวัดป่าเลไลยก์ ภายหลัง พ.ศ. 1724
ที่วัดแห่งนี้ประชาชนนิยมมานมัสการ “หลวงพ่อโต” ซึ่งประดิษฐานอยู่ในวิหารสูงเด่น เห็นแต่ไกล เป็นพระพุทธรูปปางป่าเลไลยก์ ศิลปะสมัยอู่ทองสุพรรณภูมิมีลักษณะประทับนั่งห้อยพระบาท พระหัตถ์ซ้ายวางคว่ำบนพระชานุ พระหัตถ์ขวาวางหงายบนพระชานุอีกข้างหนึ่งในท่าทรงรับของถวาย องค์พระสูง 23.46 เมตร รอบองค์ 11.20 เมตร มีนักปราชญ์หลายท่านว่า หลวงพ่อโตเดิมคงเป็นพระพุทธรูป ปางปฐมเทศนา สร้างไว้กลางแจ้งเหมือนพระพนัญเชิงในสมัยแรกๆ เพราะมักจะพบว่า พระพุทธรูปขนาดใหญ่ ที่สร้างในสมัยก่อนอยุธยาและอยุธยาตอนต้น ส่วนมากชอบสร้างไว้กลางแจ้งเพื่อให้สามารถมองเห็นได้แต่ไกล ภายในองค์พระพุทธรูปนี้บรรจุพระบรมสารีริกธาตุที่ได้มาจากพระมหาเถรไลยลายจำนวน 36 องค์ หลวงพ่อโตเป็นที่เคารพนับถือของประชาชนในจังหวัดสุพรรณบุรีและจังหวัดใกล้เคียง ทุกปีจะมีงานเทศกาลสมโภชและนมัสการหลวงพ่อวัดป่าเลไลยก์ 2 ครั้ง คือ ในวันขึ้น 7-9 ค่ำ เดือน 5 และเดือน 12
..
ข้อมูลจาก
http://www.oceansmile.com/K/Supan/Supan2.htm
http://www.spo.moph.go.th/tour/ralai/ralai.htm
http://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%94%E0%B8%9B%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B9%80%E0%B8%A5%E0%B9%84%E0%B8%A5%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B9%8C%E0%B8%A7%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%AB%E0%B8%B2%E0%B8%A3
https://www.gotoknow.org/posts/388510
..
ภายในรอบวิหารที่ประดิษฐานหลวงพ่อโต จะมีภาพเขียนจิตรกรรมฝาผนังของวรรณคดีเรื่องขุนช้างขุนแผน ซึ่งเป็นวรรคดีที่ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศล้านภาลัย ได้โปรดเกล้าฯ ให้กวีในรัชสมัยของพระองค์ และพระองค์เองร่วมกันรังสรรค์ผลนี้ชิ้นเอกนี้ออกมา โดยมีเค้าโครงเรื่องมาจากนิยายพื้นบ้านของสุพรรณบุรี ที่แต่งขึ้นจากเรื่องจริง ที่เกิดขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี ภาพเขียนดังกล่าวมีเรื่องราวตำนานของขุนช้างขุนแผนตั้งแต่เริ่มต้น จนจบตอนที่นางวันทองถูกประหาร ถ้าเราเดินดูภาพเหล่านี้จนครบก็จะสามารถรู้เรื่องราวที่มาที่ไปและเรื่องย่อของขุนช้างขุนแผนได้เกือบทั้งหมด ผมลองเดินดูและเก็บบันทึกภาพไว้นำเรื่องย่อมาฝากกันครับ
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/360/original_KhunChang_KhunPhan01.jpg?1352864761)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/361/original_KhunChang_KhunPhan02.jpg?1352864757)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/362/original_KhunChang_KhunPhan03.jpg?1352868093)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/363/original_KhunChang_KhunPhan04.jpg?1352864766)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/364/original_KhunChang_KhunPhan05.jpg?1352864762)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/365/original_KhunChang_KhunPhan06.jpg?1352864770)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/366/original_KhunChang_KhunPhan07.jpg?1352864766)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/367/original_KhunChang_KhunPhan08.jpg?1352864766)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/368/original_KhunChang_KhunPhan09.jpg?1352864766)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/369/original_KhunChang_KhunPhan10.jpg?1352864765)
10
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/370/original_KhunChang_KhunPhan11.jpg?1352864765)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/372/original_KhunChang_KhunPhan12.jpg?1352864770)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/373/original_KhunChang_KhunPhan13.jpg?1352864769)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/374/original_KhunChang_KhunPhan14.jpg?1352864774)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/375/original_KhunChang_KhunPhan15.jpg?1352864775)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/376/original_KhunChang_KhunPhan16.jpg?1352864776)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/377/original_KhunChang_KhunPhan17.jpg?1352864751)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/378/original_KhunChang_KhunPhan18.jpg?1352864773)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/379/original_KhunChang_KhunPhan19.jpg?1352864776)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/381/original_KhunChang_KhunPhan20.jpg?1352864775)
20
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/382/original_KhunChang_KhunPhan21.jpg?1352864778)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/383/original_KhunChang_KhunPhan22.jpg?1352864782)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/384/original_KhunChang_KhunPhan23.jpg?1352864777)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/385/original_KhunChang_KhunPhan24.jpg?1352864776)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/386/original_KhunChang_KhunPhan25.jpg?1352864756)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/387/original_KhunChang_KhunPhan26.jpg?1352864780)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/388/original_KhunChang_KhunPhan26a.jpg?1352864781)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/389/original_KhunChang_KhunPhan26b.jpg?1352864765)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/390/original_KhunChang_KhunPhan27.jpg?1352864783)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/391/original_KhunChang_KhunPhan28.jpg?1352864759)
30
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/392/original_KhunChang_KhunPhan29.jpg?1352864784)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/393/original_KhunChang_KhunPhan30.jpg?1352864781)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/394/original_KhunChang_KhunPhan31.jpg?1352864788)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/395/original_KhunChang_KhunPhan32.jpg?1352864793)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/399/original_KhunChang_KhunPhan33.jpg?1352864763)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/400/original_KhunChang_KhunPhan34.jpg?1352864790)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/401/original_KhunChang_KhunPhan35.jpg?1352864787)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/403/original_KhunChang_KhunPhan36.jpg?1352865230)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/405/original_KhunChang_KhunPhan37.jpg?1352864767)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/406/original_KhunChang_KhunPhan38.jpg?1352864792)
40
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/408/original_KhunChang_KhunPhan39.jpg?1352864790)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/411/original_KhunChang_KhunPhan40.jpg?1352864771)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/412/original_KhunChang_KhunPhan41.jpg?1352864796)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/413/original_KhunChang_KhunPhan42.jpg?1352864796)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/414/original_KhunChang_KhunPhan43.jpg?1352864798)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/415/original_KhunChang_KhunPhan44.jpg?1352864774)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/416/original_KhunChang_KhunPhan45.jpg?1352864800)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/418/original_KhunChang_KhunPhan46.jpg?1352864775)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/420/original_KhunChang_KhunPhan47.jpg?1352864803)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/421/original_KhunChang_KhunPhan48.jpg?1352864780)
50
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/422/original_KhunChang_KhunPhan48a.jpg?1352864805)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/423/original_KhunChang_KhunPhan48b.jpg?1352864781)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/424/original_KhunChang_KhunPhan48c.jpg?1352864802)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/425/original_KhunChang_KhunPhan49.jpg?1352864810)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/426/original_KhunChang_KhunPhan50.jpg?1352864810)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/427/original_KhunChang_KhunPhan51.jpg?1352864809)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/428/original_KhunChang_KhunPhan52.jpg?1352864787)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/429/original_KhunChang_KhunPhan53.jpg?1352864808)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/430/original_KhunChang_KhunPhan54.jpg?1352864809)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/431/original_KhunChang_KhunPhan55.jpg?1352864810)
60
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/432/original_KhunChang_KhunPhan56.jpg?1352864811)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/433/original_KhunChang_KhunPhan57.jpg?1352864816)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/434/original_KhunChang_KhunPhan56a.jpg?1352864787)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/436/original_KhunChang_KhunPhan56b.jpg?1352864793)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/437/original_KhunChang_KhunPhan58.jpg?1352864815)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/438/original_KhunChang_KhunPhan59.jpg?1352864812)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/439/original_KhunChang_KhunPhan60.jpg?1352864814)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/440/original_KhunChang_KhunPhan61.jpg?1352864820)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/441/original_KhunChang_KhunPhan62.jpg?1352864795)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/442/original_KhunChang_KhunPhan63.jpg?1352864819)
70
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/443/original_KhunChang_KhunPhan64.jpg?1352864795)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/444/original_KhunChang_KhunPhan65.jpg?1352864820)
(http://cdn.gotoknow.org/assets/media/files/000/608/445/original_KhunChang_KhunPhan66.jpg?1352864821)
..
อ่านเรื่องย่อขุนช้างขุนแผนได้ที่ http://www.paktho.ac.th/student/kun/z_story.html
คำสำคัญ (Tags): #ขุนช้างขุนแผน #จิตกรรมฝาผนัง #วัดป่าเลไลยก์
..
.
.
ที่มา : เรียนรู้วรรณคดีเรื่อง ขุนช้างขุนแผน จากจิตรกรรมฝาผนังวัดป่าเลไลยก์ จ.สุพรรณบุรี
https://www.gotoknow.org/posts/388510
.
-
พาลูกสนุกกับ "ขุนช้างขุนแผน" จิตรกรรมฝาผนังที่วัดป่าเลไลยก์ จ.สุพรรณบุรี
วัดป่าเลไลยก์นี้เป็นวัดเก่าแก่ สันนิษฐานว่ามีอายุราว 1200 ปี ตั้งอยู่ริมถนนมาลัยแมน ตำบลรั้วใหญ่ อำเภอเมือง จ.สุพรรณบุรี อยู่ทางฝั่งตะวันตกของลำน้ำสุพรรณ ห่างจากศาลากลางจังหวัด ประมาณ 4 กิโลเมตร ชาวบ้านทั่วไปเรียกว่าวัดป่า ภายในวิหาร เป็นที่ประดิษฐานหลวงพ่อโต ปางป่าเลไลยก์
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367996762.jpg)
ในพงศาวดารเหนือกล่าวว่า ...พระเจ้ากาเตทรงให้มอญน้อย มาบูรณะวัดป่าเลไลยก์ ภายหลังปี พ.ศ. 1724 เล็กน้อย หลวงพ่อโต เป็นพระพุทธรูปปางป่าเลไลยก์ ศิลปะสมัยอู่ทอง สุพรรณภูมิ (คือประทับนั่งห้อยพระบาท) มีนักปราชญ์หลายท่านว่า เดิมคงเป็นพระพุทธรูปปางปฐมเทศนา สร้างไว้กลางแจ้งอย่างพระพนัญเชิงสมัยแรกต่อมาได้มีการบูรณะ ซ่อมแซมใหม่ และทำเป็นปางป่าเลไลยก์ ดังที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน ภายในองค์พระพุทธรูปบรรจุพระบรมสารีริกธาตุไว้ 36 องค์ ที่ได้มาจากพระมหาเถรไลยลาย
เครดิตข้อมูล : //www.suphan.biz/Watpalalai.htm
คลิกที่นี่
วัดป่าเลไลยก์ เป็นวัดที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์ และวรรณคดี คู่เมืองสุพรรณบุรีมาตั้งแต่โบราณกาล ครอบครัวของเราเองนั้น คุ้นกับชื่อของวัดป่าเลยไลย์ ในบทเพลง "บุญหมา" ของวงคาราบาว ในท่อน
กราบหลวงพ่อโต วัดป่าเลไลยก์ลือลั่น
วาจาเป็นสิ่งสำคัญ คนสุพรรณฯ เขาไว้ลาย
ภาพจิตรกรรมฝาผนังขุนช้างขุนแผน
ส่วนสำคัญที่โดดเด่นอย่างหนึ่งของวัดนี้ ก็คือ เรื่องราวในวรรณคดี "ขุนช้างขุนแผน" เรื่องของขุนช้าง ขุนแผน นางพิมพิลาไลย์ซึ่งต่อมาได้เปลี่ยนชื่อเป็นนางวันทอง เป็นเรื่องชิงรักหักสวาท และเวทย์มนตร์ไสยดำที่สนุกและน่าติดตามเป็นยิ่งนัก
เมื่อวันที่ 5 พฤษภาคม 2556 ซึ่งเป็นวันครบรอบ 10 ขวบปีของเกาลัด ครอบครัวของเราได้ไปเยี่ยมญาติผู้ใหญ่ที่จังหวัดสุพรรณบุรี ซึ่งบ้านของท่านอยู่ไม่ไกลจากวัดป่าเลยไลย์นัก จึงได้พาเกาลัดไปวัด และได้ไปเรียนรู้วรรณคดี "ขุนช้าง ขุนแผน"จากภาพจิตรกรรมฝาผนังสวย ๆ
ขุนช้างขุนแผนเป็นวรรคดีที่พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศล้านภาลัย ได้โปรดเกล้าฯ ให้กวีในรัชสมัยของพระองค์ และพระองค์เองร่วมกันรังสรรค์ผลนี้ชิ้นเอกนี้ออกมา โดยมีเค้าโครงเรื่องมาจากนิยายพื้นบ้านของสุพรรณบุรี ที่แต่งขึ้นจากเรื่องจริง ที่เกิดขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี
ภาพเขียนชุดดังกล่าวมีเรื่องราวของขุนช้างขุนแผนตั้งแต่เริ่มต้นกำเนิดขุนช้างขุนแผน จนถึงตอนที่นางวันทองถูกประหาร และเลยไปจนถึงพลายชุมพลไปจัดการเถรขวาดและเณรจิ๋ว จนเถรขวาดถูกประหารชีวิต เป็นเรื่องราวและภาพวาดที่สนุก มีสีสันมาก เมื่อเราได้เดินชมตั้งแต่ภาพแรกไปจนถึงภาพสุดท้าย
ซึ่งเรื่องเล่าจากภาพวาด จากป้ายคำอธิบาย ผนวกกับคำอธิบายเพิ่มเติมจากพ่อแม่ ทั้งตลก โปกฮา สยองขวัญ เข้าพระนาง ชิงรักหักสวาท มนตร์ดำ ประหารชีวิต ฯลฯ ทำให้เกาลัดสนุกและบอกว่ากิจกรรมของวันนี้มันส์สุดๆ ไปเลย
ภาพทั้งหมดในรีวิวชุดนี้ถ่ายด้วยกล้องไอโฟน เราเก็บภาพมาไม่มากนัก เพราะติดพันที่จะเล่าเรื่องจากภาพให้ลูกฟัง หากอยากชมอย่างได้อรรสรถครบครัน เชียร์ให้ไปชมด้วยตัวเอง.. สนุกแน่นอนค่ะ
ไปดูกันว่าเราได้ภาพอะไรมาให้ชมกันบ้าง
ตอนที่ 1
ภาพจิตรกรรมตอนแรก ๆ กล่าวถึงตัวละครสำคัญสามตัว คือ ขุนแผน ขุนช้าง และนางพิมพิลาไลย
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997054.jpg)
ขุนช้างเป็นลูกของขุนศรีวิชัยกับนางเทพทอง บิดาถูกโจรฆ่าตาย
พลายแก้วเป็นลูกของขุนไกรพลพ่ายกับนางทองประศรี เมื่อบิดาถูกสมเด็จพระพันวษารับสั่งให้ประหารชีวิต เพราะความผิดที่ได้ฆ่ากระบือเป็นจำนวนมากหน้าพระที่นั่ง เนื่องจากกระบือแตกตื่นขวิดผู้คน เมื่อครั้งเสด็จประพาสเมืองสุพรรณบุรีเพื่อล่ากระบือ มารดาจึงพาไปอยู่กับญาติที่เมืองกาญจนบุรี
นางพิมเป็นลูกของพันศรโยธากับนางศรีประจัน บิดาเป็นไข้ป่าถึงแก่ความตาย
ทั้งพลายแก้ว ขุนช้าง และนางพิมเป็นเพื่อนเล่นกันมาแต่เด็ก พลายแก้วได้บวชเป็นสามเณรและ เล่าเรียนวิชาที่กาญจนบุรี ต่อมาย้ายมาอยู่วัดป่าเลไลยก์เมืองสุพรรณ ส่วนขุนช้างแต่งงานกับนางแก่นแก้วได้ปีกว่าภรรยาก็ตาย นางพิมพบกับเณรแก้วที่วัดเมื่อคราวไปทำบุญกับมารดา ต่างก็จำกันได้จึงมีจิตผูกรักต่อกัน
ต่อมาได้นางสายทองพี่เลี้ยงของนางพิมเป็นสื่อนัดแนะ จนเณรแก้วได้เสียกับนางพิม และได้นางสายทองด้วยเมื่อถูกสมภารให้ออกจากวัดป่าเลไลยก์ ก็ไปอยู่กับสมภารคงวัดแค และได้เล่าเรียนวิชาทางไสยศาสตร์หลายอย่าง ต่อมาเมื่อทราบว่าขุนช้างได้มาสู่ขอนางพิม เณรแก้วจึงลาอาจารย์สึกแล้วให้มารดาสู่ขอนางพิมและแต่งงานกันตามประเพณี
พลายแก้วเข้าหานางพิม
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997342.jpg)
ขุนช้าง
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997099.jpg)
พิมพิลาไลย์
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997127.jpg)
เมื่อเกิดศึกเชียงใหม่ยกมาตีเมืองเชียงทอง อันเป็นอาณาเขตกรุงศรีอยุธยา สมเด็จพระพันวษาทรงทราบถึงความสามารถของพลายแก้ว ก็รับสั่งให้เข้าเฝ้า และแต่งตั้งให้แม่ทัพไปรบที่เชียงทอง จนตีเมือง เชียงทองได้ชัยชนะ แล้วยกทัพตามทัพเชียงใหม่ไปถึงลำพูน ตั้งค่ายที่บ้านจอมทอง แสนคำแมนได้ยกนางลาวทองให้เป็นภริยา
หลังจากพลายแก้วไปแล้วไม่นาน นางพิมได้ล้มป่วย เมื่อเปลี่ยนชื่อเป็นวันทองจึงหายป่วย ขุนช้างซึ่งยังต้องการนางเป็นภริยาได้ใช้อุบายต่าง ๆ เพื่อแสดงว่าพลายแก้วตายแล้ว และอ้างว่าเมื่อสามีไปทัพตายภรรยาจะถูกริบเป็นม่ายหลวง ประกอบทั้งถูกมารดาบังคับเฆี่ยนตี นางวันทองจึงเข้าพิธีแต่งงานกับขุนช้าง แต่ยังรออยู่ไม่ยอมร่วมหอ
ฝ่ายพลายแก้ว เมื่อมีชัยชนะกลับมา ก็ได้รับแต่งตั้งให้เป็นขุนแผนแสนสะท้าน คุมไพร่พลห้าร้อยมีหน้าที่รักษาเขตแดน
ทางเมืองกาญจนบุรี เมื่อเดินทางมาสุพรรณบุรีทราบเรื่องจากนางวันทอง ก็มีความโกรธจะฆ่าขุนช้าง แต่นางลาวทองซึ่งมากับขุนแผนด้วยได้ห้ามไว้
นางวันทองกับนางลาวทองเกิดทะเลาะกันด้วยความหึงหวง เป็นเหตุให้นางวันทองกล่าวถ้อยคำก้าวร้าวขุนแผน ขุนแผนโกรธถึงกับจะฆ่านางวันทองพร้อมทั้งแสดงอาการไม่ไยดี พานางลาวทองไปอยู่กาญจนบุรี นางวันทองคิดว่าขุนแผนสิ้นรักนางแล้วจึงยอมเป็นภริยาขุนช้าง
ตอนที่ 2
ขุนแผนลอบขึ้นเรือนขุนช้าง ใช้มนต์สะกดผู้คนในเรือนแล้วเข้าห้อง เห็นขุนช้างนอนอยู่กับนางวันทองก็โกรธ จึงมัดขุนช้างกับนางวันทองติดกัน แล้วให้ตามผู้เกี่ยวข้องกับเรื่องนี้มาให้รับรู้ พร้อมแจ้งให้กำนันทราบแล้วก็กลับไป ต่อมามีรับสั่งให้ขุนแผนเข้าไปฝึกหัดราชการที่กรุงศรีอยุธยา พอถึงเวรขุนแผน บังเอิญนางลาวทองป่วยหนัก ขุนแผนฝากเวรไว้กับขุนช้างซึ่งได้รับราชการอยู่ด้วยกัน แล้วออกไปเผ้าไข้ นางลาวทอง
เมื่อสมเด็จพระพันวษาเสด็จออกว่าราชการไม่เห็นขุนแผนก็รับสั่งถามถึง ขุนช้างคิดกำจัดขุนแผน จึงทูลว่าขุนแผนละทิ้งหน้าที่ไปหาภริยาจึงทรงกริ้ว สั่งลงโทษขุนแผนให้ออกตระเวนอยู่ตามชายแดน ห้ามเข้ามาในกรุงและกักขังนางลาวทองไว้ในพระราชวัง
ขุนแผนเมื่อทราบความจริง จึงผูกพยาบาทขุนช้าง ขณะเดียวกันก็แสวงหาของวิเศษที่ทำให้มีฤทธิ์มาก คือกุมารทอง ดาบฟ้าฟื้น และม้าสีหมอก โดยได้ฝากตัวอยู่กับหมื่นหาญซึ่งเป็นนายซ่องโจรได้นาง บัวคลี่ ลูกสาวหมื่นหาญเป็นภริยา ต่อมาหมื่นหาญไม่พอใจที่ขุนแผนไม่ยอมออกปล้น จึงคิดกำจัดเสีย โดยให้นางบัวคลี่วางยาพิษ แต่พรายได้กระซิบให้ขุนแผนรู้ ขุนแผนจึงฆ่าบัวคลี่ ควักเอาลูกในท้องไปทำพิธีปลุกเสกเป็นกุมารทอง
เมื่อกลับมากาญจนบุรีก็ทำพิธีตีดาบตามตำรามหาศาสตราคม ให้ชื่อว่าดาบฟ้าฟื้น แล้วเดินทางไปแสวงหาม้าสีหมอกตามตำราที่จังหวัดเพชรบุรี เมื่อได้แล้วก็เดินทางกลับกาญจนบุรี
กำเนิดกุมารทองบุตรนางบัวคลี่
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367998255.jpg)
ขุนแผนฆ่านางบัวคลี่
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997302.jpg)
ต่อมาขุนแผนคิดถึงนางวันทองจึงเดินทางไปสุพรรณบุรี ขึ้นเรือนขุนช้างในเวลากลางคืน สะกดผู้คนให้หลับแล้วเดินหาห้องนางวันทอง พบนางแก้วกิริยาบุตรีพระยาสุโขทัยซึ่งบิดานำมาขายให้ขุนช้าง ได้เป็นภริยาแล้วมอบเงินให้ไว้ไถ่ตัว ขุนแผนได้พานางวันทองหนีไปจากบ้านขุนช้าง ชุนช้างพาพวกพ้องติดตามไปทันในป่าแต่สู้ขุนแผนไม่ได้ จึงเข้ากราบทูลกล่าวโทษขุนแผนต่อพระพันวษา พระพันวษาจึงมีหมายรับสั่งให้จับขุนแผนกับนางวันทองส่งมากรุงศรีอยุธยา
ขุนแผนพานางวันทองซึ่งกำลังมีครรภ์ เข้ามอบตัวต่อเจ้าเมืองพิจิตร เจ้าเมืองพิจิตรทำใบบอกส่งตัวขุนแผนกับนางวันทองเข้ามายังกรุงศรีอยุธยา นางแก้วกิริยาซึ่งได้ไถ่ตัวเป็นอิสระแล้ว ได้พบขุนแผนกับนางวันทองซึ่งถูกจองจำโซ่ตรวนระหว่างถูกส่งตัวเข้ามายังกรุงศรีอยุธยาด้วย สมเด็จพระพันวษารับสั่งให้ชำระคดีระหว่างขุนแผนกับขุนช้าง คณะตุลาการตัดสินให้ขุนแผนชนะคดีและได้นางวันทองคืนไป
เมื่อขุนแผนชนะความแล้วไม่นานก็คิดถึงนางลาวทอง ซึ่งถูกกักขังอยู่ จึงขอให้จมื่นศรีเสาวรักษ์ ผู้ที่ตนมาอาศัยอยู่ด้วยทูลขออภัยโทษให้นางลาวทอง พอกราบทูล พระพันวษาทรงกริ้วมากสั่งให้เอาขุนแผนไปจองจำไว้ นางแก้วกิริยาได้เข้าไปปรนนิบัติขุนแผนอยู่ในคุก ส่วนนางวันทองถูกขุนช้างกับบ่าวไพร่มาฉุดคร่าไปสุพรรณบุรี นางจึงอยู่กับขุนช้างจนคลอดบุตรให้ชื่อว่า พลายงาม
กำเนิดพลายงาม
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997492.jpg)
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997526.jpg)
ขุนช้างคิดกำจัดพลายงามอยู่ตลอดเวลาเพราะรู้ว่าเป็นลูกขุนแผน เมื่อพลายงามอายุ 10 ขวบ ขุนช้างได้ลวงพลายงามไปป่าเพื่อฆ่าให้ตาย แต่ผีพรายของขุนแผนช่วยไว้ นางวันทองให้พลายงามเดินทางไปอยู่กับย่าที่กาญจนบุรี นางทองประศรีได้เลี้ยงดูพลายงาม และพาไปเยี่ยมขุนแผนในคุก นางได้สั่งสอนคาถาอาคมต่าง ๆ ตามตำราของขุนแผนให้จนแก่กล้าเหมือนขุนแผน พออายุได้ 13 ปี พลายงามก็มาอยู่กับ จมื่นศรีฯ เพื่อให้พาเข้าเฝ้าถวายตัวเป็นมหาดเล็ก
ตอนที่ 3
ต่อมาเกิดศึกระหว่างกรุงศรีอยุธยากับเมืองเชียงใหม่ เนื่องจากพระเจ้าล้านช้างได้ส่งนางสร้อยทองราชธิดามาถวายสมเด็จพระพันวษา และพระเจ้าเชียงใหม่ได้มาชิงนางสร้อยทองไปในระหว่างทาง สมเด็จพระพันวษาโปรดโปรดให้หาผู้อาสายกทัพไปรบ จมื่นศรีฯได้นำพลายงามเข้าอาสา ทรงโปรดให้พลายงามยกทัพไปพร้อมกับพระราทานอภัยโทษให้ขุนแผนและนางลาวทอง โปรดให้ขุนแผนไปตีเมืองเชียงใหม่ครั้งนี้ด้วย ก่อนไปขุนแผนให้รับนางทองประศรีมาอยู่กับนางลาวทองและนางแก้วกิริยาในกรุงศรีอยุธยา ตอนขุนแผนกรีธาทัพไปตีเชียงใหม่นางแก้วกิริยาก็คลอดบุตรให้ชื่อว่า พลายชุมพล
ระหว่างเดินทัพไปตีเชียงใหม่ ขุนแผนได้แวะเยี่ยมเจ้าเมืองพิจิตร และรับม้าสีหมอก ซึ่งฝากไว้เมื่อคราวเข้ามอบตัวด้วย พลายงามได้สู้รบกับทัพเมืองเชียงใหม่จนได้ชัยชนะ ได้นางสร้อยทองคืน ในการยกทัพกลับกรุงศรีอยุธยา ขุนแผนได้นำพระเจ้าเชียงใหม่ มเหสี และนางสร้อยฟ้าผู้เป็นธิดาลงมาด้วย สมเด็จพระพันวษาทรงแต่งตั้งให้ขุนแผนเป็นพระสุรินทรฦาไชย ครองเมืองกาญจนบุรี ตั้งพลายงามให้เป็นจมื่นไวยวรนาถ ให้พระเจ้าเชียงใหม่กลับไปครองเมืองเช่นเดิม ทรงแต่งตั้งนางสร้อยทองให้เป็นพระสนม และพระราชทานสร้อยฟ้าแก่จมื่นไวย ฯ ซึ่งได้แต่งงานกับนางสร้อยฟ้าและศรีมาลาพร้อมกัน
ในวันแต่งงาน ขุนช้างซึ่งมาในงานด้วยได้ดื่มเหล้าจนเมาแล้วเกิดทะเลาะกัน จมื่นไวย ฯ บันดาลโทสะทำร้ายขุนช้าง ต่อมาขุนช้างเข้าเฝ้ากราบทูลกล่าวโทษจมื่นไวย ฯ เมื่อมีการสืบเรื่องที่ขุนช้างทำร้ายจมื่นไวย ฯ สมัยเมื่อเป็นเด็กขึ้น ขุนช้างปฏิเสธ จึงมีการพิสูจน์โดยการดำน้ำก็ปรากฏว่าขุนช้างแพ้ รับสั่งให้ประหารชีวิตขุนช้าง แต่จมื่นไวย ฯ ได้ทูลขอพระราชทานอภัยโทษไว้
ต่อมาจมื่นไวย ฯ คิดแค้นที่แม่ไปอยู่กับขุนช้าง จึงลอบขึ้นเรือนขุนช้างกลางดึก อ้อนวอนและบังคับนางวันทองไปกับตน นางไม่อาจขัดขืนได้ก็ยอมไป ขุนช้างแค้นเคืองมากที่จมื่นไวยฯ ลักนางวันทองไป จึงทูลเกล้า ฯ ถวายฎีกากล่าวโทษจมื่นไวยฯ เมื่อโปรดให้ไต่สวนคดีตามฎีกาของขุนช้าง ให้นางวันทองซึ่งเป็นคนกลางตัดสินใจว่าจะเลือกอยู่กับขุนช้าง ขุนแผน หรือจมื่นไวย ฯ นางทูลตอบว่ารักทั้ง 3 คนเท่า ๆ กัน สมเด็จพระพันวษาทรงกริ้วหาว่าเป็นคนสองใจ จึงรับสั่งให้เอาไปประหารชีวิต แม้ว่าจมื่นไวยฯ ได้กลับไปเข้าเฝ้าทูลขอพระราชทานอภัยโทษ และทรงโปรดพระราชทานก็ตาม แต่เพชฌฆาตได้ลงดาบก่อนที่จะยับยั้งไว้ทัน นางวันทองจึงถูกประหารชีวิต
ประหารชีวิตนางวันทอง
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997688.jpg)
ตอนที่ 4
นางสร้อยฟ้ากับนางศรีมาลา ภริยาของจมื่นไวย ฯ มีเรื่องทะเลาะวิวาทกันด้วยความหึงหวงอยู่เสมอ เนื่องจากหมื่นไวย ฯ รักนางศรีมาลามากกว่า นางสร้อยฟ้าจึงให้เถรขวาดทำเสน่ห์เพื่อจมื่นไวย ฯ จะได้หลงรัก จมื่นไวย ฯ หลงเสน่ห์จนถึงกับทุบตีนางศรีมาลา และพลายชุมพลได้เข้าขัดขวาง
พลายชุมพลจึงหนีไปพบพ่อและแม่ที่กาญจนบุรี เล่าเรื่องจมื่นไวย ฯ ให้พ่อแม่ฟัง แล้วไปอยู่กับตายายที่สุโขทัย ฝ่ายขุนแผนก็มากรุงศรีอยุธยาเพื่อแก้เสน่ห์ ส่วนนางศรีมาลาก็แจ้งข่าวไปเมืองพิจิตรว่าตนป่วย ให้พ่อกับแม่รีบลงมา เมื่อทุกคนมาพร้อมกันก็ไม่สามารถตกลงกันได้ ซ้ำขุนแผนกลับทะเลาะกับจมื่นไวย ฯ ถึงขนาดตัดพ่อตัดลูก จนต้องเดินทางกลับกาญจนบุรีด้วยความแค้น
พลายชุมพลเมื่อไปอยู่กับตายายที่สุโขทัยก็บวชเป็นเณร ได้เล่าเรียนหนังสือและวิชาคาถาอาคมจนเชี่ยวชาญ เมื่อนึกถึงเหตุการณ์ที่ทำให้ตนหนีมาก็แค้นใจมาก จึงได้นัดหมายกับขุนแผนจะไปล้างแค้น จมื่นไวย ฯ จึงสึกจากเณรแล้วปลอมตัวเป็นมอญใหม่ คุมทัพหุ่นยกมาทำทีจะเข้าตีกรุงศรีอยุธยา สมเด็จพระพันวษารับสั่งให้ขุนแผนยกไปต่อสู้ ขุนแผนทำเป็นแพ้ให้พลายชุมพลจับตัวไป จมื่นไวย ฯ อาสาออกรบเดินทัพมาพบเปรตนางวันทองห้ามทัพไว้แต่ไม่สำเร็จ เมื่อจมื่นไวย ฯ กับพลายชุมพลรบติดพันกันอยู่ ขุนแผนเข้ามาจะฟันจมื่นไวย ฯ จมื่นไวย ฯ จึงหนีเข้ามากราบทูลให้สมเด็จพระวษาทรงทราบ จึงโปรดให้นางศรีมาลาไปรับขุนแผนและพลายชุมพลเข้ามา
ขุนแผนกราบทูลเรื่องจมื่นไวย ฯ ถูกเสน่ห์ พลายชุมพลกับจมื่นไวยฯ อาสาไปจับเสน่ห์ โดยปลอมตัวนำของมึนเมาไปมอมเถรขวาด จนรู้รายละเอียดแล้วจึงจับเถรขวาดขังไว้ แต่เถรขวาดก็สะเดาะโซ่ตรวน แปลงตัวเป็นจระเข้หนีไปได้
เมื่อโปรดให้มีการไต่สวนคดีทำเสน่ห์ โดยให้นางสร้อยฟ้ากับนางศรีมาลาลุยไฟเพื่อพิสูจน์ความบริสุทธิ์นางสร้อยฟ้าเป็นฝ่ายแพ้ จึงโปรดให้ประหารชีวิตนางสร้อยฟ้า แต่นางศรีมาลาทูลขอพระราชทานชีวิตไว้ เพราะนางสร้อยฟ้ากำลังมีครรภ์ จึงได้รับพระราชทานอภัยโทษ แต่ถูกเนรเทศออกจากกรุงศรีอยุธยา นางสร้อยฟ้าจึงเดินทางไปเชียงใหม่ พบเถรขวาดระหว่างทาง จึงเดินทางไปด้วยกัน
ต่อมานางคลอดบุตรให้ชื่อว่าพลายยงพงศ์นพรัตน์ ฝ่ายนางศรีมาลาก็คลอดลูกเป็นชายเช่นกัน ขุนแผนตั้งชื่อให้ว่า พลายเพชร ฝ่ายเถรขวาดซึ่งได้เป็นสังฆราชเชียงใหม่คิดจะแก้แค้นพลายชุมพล จึงแปลงตัวเป็นจระเข้อาละวาดมาจนถึงกรุงศรีอยุธยา ก็ถูกพลายชุมพลจับได้ และถูกลงโทษประหารชีวิต แล้วพลายชุมพลได้รับแต่งตั้งให้เป็นหลวงนายฤทธิ์มหาดเล็กรักษาพระองค์
เครดิตเรื่องย่อขุนช้างขุนแผน
//rungfa.chs.ac.th/khunchangstory.htm
คลิกอ่านที่นี่
ภาพบางตอนทั้งสนุก น่ารัก และตลกขบขัน ทำเอาเด็กน้อยเกาลัดสนุกมาก ๆ เลยค่ะ ^^ อย่างเช่น ภาพเณรขวาดกับเณรจิ๋วแปลงกายเป็นจระเข้ เป็นจระเข้ที่หัวโป๊งเหน่ง ดูตลก ๆ และก็ภาพนี้อีกภาพที่เรียกรอยยิ้มจากครอบครัวเราได้
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367997857.jpg)
แผนที่วัดป่าเลไลยก์จาก moohin.com
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367998488.gif)
แผนที่ท่องเที่ยว จ. สุพรรณบุรี จาก go2suphan.blogspot.com
(https://www.bloggang.com/data/m/moonwatcher/picture/1367998566.jpg)
.
.
ที่มา : พาลูกสนุกกับ "ขุนช้างขุนแผน" จิตรกรรมฝาผนังที่วัดป่าเลไลยก์ จ.สุพรรณบุรี
https://www.bloggang.com/m/viewdiary.php?id=moonwatcher&month=05-2013&date=08&group=7&gblog=131
.
-
ขุนช้าง ขุนแผน (ภาค 1-2)-เสภาเรื่อง ขุนช้าง ขุนแผน (ภาคปลาย)
วรรณคดีไทย เสภา ขุนช้าง-ขุนแผน...เสภาเรื่องขุนช้างขุนแผนนี้ มีเนื้อหารวมทั้งสิ้น 43 ตอนจบ เป็นวรรณคดีที่สำคัญเรื่องหนึ่งของไทย เชื่อกันว่าเป็นเรื่องราวที่เกิดขึ้นจริงๆในสมัยกรุงศรีอยุธยา เรื่องดังกล่าวนี้คงจะเป็นที่โจษจันเล่าสืบต่อกันมาเป็นเวลาช้านานนับเป็นวรรณคดีไทยเรื่องแรกที่นำเรื่องราวและชีวิตความเป็นอยู่ในด้านต่างๆของสามัญชนมาบรรยาย มีคุณค่าทั้งในด้านให้ความบันเทิง มีความไพเราะ และมีอรรถรสในทางวรรณคดี และยังให้ความรู้เกี่ยวกับสภาพความเป็นอยู่ ถิ่นฐานบ้านเมือง ขนบธรรมเนียมประเพณีในปลายสมัยอยุธยา และต้นสมัยรัตนโกสินทร์เป็นอย่างดี พร้อมตำนานเสภา ของ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ
โดย: สำนักพิมพ์คลังวิทยา
หมวด: หนังสือเก่า-หายาก
ปกแข็ง / 2,149 หน้า
สำนักพิมพ์: คลังวิทยา
พิมพ์ครั้งที่: 2
ปีที่พิมพ์: 2506 / 2510
ขนาด: กว้าง 15.9 ซม. ยาว 22.5 ซม.
สภาพ: ขอบปกถลอกลอกเล็กน้อยและใบหุ้มปกมีการซ่อมแซมบางส่วน ทั้ง 3 เล่ม
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/yl/4u/w4.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/dq/ly/y0.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/8y/6o/n5.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/w7/n7/63.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/55/7p/v4.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/m9/7j/bf.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/2h/v9/yu.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/06/nt/53.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/er/jb/lz.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/72/29/mo.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/hn/s5/6w.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/wm/hi/hc.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/9e/cf/2v.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/na/4y/sb.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/6j/8d/rl.jpg)
(https://gd.lnwfile.com/_/gd/_raw/2v/eb/vd.jpg)
.
.
ที่มา : ขุนช้าง ขุนแผน (ภาค 1-2)-เสภาเรื่อง ขุนช้าง ขุนแผน (ภาคปลาย)
https://www.lungthong.com/product/67147/%E0%B8%82%E0%B8%B8%E0%B8%99%E0%B8%8A%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%87-%E0%B8%82%E0%B8%B8%E0%B8%99%E0%B9%81%E0%B8%9C%E0%B8%99-%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%84-1-2-%E0%B9%80%E0%B8%AA%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B9%80%E0%B8%A3%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%87-%E0%B8%82%E0%B8%B8%E0%B8%99%E0%B8%8A%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%87-%E0%B8%82%E0%B8%B8%E0%B8%99%E0%B9%81%E0%B8%9C%E0%B8%99-%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%9B%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A2
.